ΕΛΛΑΔΑ: Οι συστάσεις στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ και η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου υπογραμμίζουν την επείγουσα ανάγκη για νομοθετική μεταρρύθμιση όσον αφορά την αντίρρηση συνείδησης

Βρυξέλλες 14/10/2016

«Σε λιγότερο από έναν χρόνο, τρία διαφορετικά διεθνή όργανα ανθρωπίνων δικαιωμάτων επεσήμαναν σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων των αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα» υπογράμμισε σήμερα ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Γραφείου για την Αντίρρηση Συνείδησης (E.B.C.O.), Φρίντχελμ Σνάιντερ.

«Αυτό υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη της Ελλάδας για νομοθετική μεταρρύθμιση όσον αφορά την αντίρρηση συνείδησης, ώστε να συμμορφωθεί με το διεθνές δίκαιο και διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.» Γι’ αυτό το λόγο το Ευρωπαϊκό Γραφείο για την Αντίρρηση Συνείδησης αποφάσισε να διεξάγει την επόμενη συνάντησή του στην Ελλάδα, και συγκεκριμένα στην Αθήνα (19-21 Νοεμβρίου).

Το Ευρωπαϊκό Γραφείο για την Αντίρρηση Συνείδησης (E.B.C.O.) εκφράζει τη βαθιά του λύπη για την απόρριψη από την Ελλάδα όλων των συστάσεων που έγιναν για το ζήτημα της αντίρρησης συνείδησης κατά τη διαδικασία της Οικουμενικής Περιοδικής Αξιολόγησης στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ. Η Ουρουγουάη και η Σλοβενία υπογράμμισαν την αναγκαιότητα να μειωθεί η διάρκειας της εναλλακτικής υπηρεσίας ώστε να εξισωθεί με αυτή της στρατιωτικής θητείας, να καταστεί η εναλλακτική υπηρεσία προσβάσιμη σε όλους τους αντιρρησίες συνείδησης, αντί να απορρίπτονται οι αιτήσεις εκείνων που δεν είναι Μάρτυρες του Ιεχωβά, και να τερματιστούν οι παρενοχλήσεις και οι διώξεις των αντιρρησιών συνείδησης.

Αυτό υπαινίσσεται επίσης την άρνηση των παρόμοιων περσινών συστάσεων ενός άλλου οργάνου ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ, της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Λίγο μετά την απόρριψη των συστάσεων από την Ελλάδα, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ), δημοσίευσε την απόφασή του στην υπόθεση Παπαβασιλάκης κατά Ελλάδας(αίτηση υπ’ αριθμόν  66899/14). Το Δικαστήριο υποστήριξε, ομόφωνα, ότι υπήρξε παραβίαση του Άρθρου 9 (ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας) της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Η υπόθεση αφορούσε την άρνηση των αρχών να χορηγήσουν στον κ. Παπαβασιλάκη το καθεστώς αντιρρησία συνείδησης και να του επιτρέψουν να κάνει εναλλακτική πολιτική υπηρεσία αντί της στρατιωτικής θητείας.

Το Δικαστήριο έκρινε συγκεκριμένα ότι οι ελληνικές αρχές απέτυχαν στο καθήκον τους να διασφαλίσουν ότι η συνέντευξη τω αντιρρησιών συνείδησης από την Ειδική Επιτροπή θα γινόταν σε συνθήκες που θα διασφάλιζαν την διαδικαστική αποτελεσματικότητα και την ισότιμη εκπροσώπηση που απαιτείται από την εγχώρια νομοθεσία. Ο κ. Παπαβασιλάκης εξετάστηκε από μια Επιτροπή αποτελούμενη κατά βάση από στρατιωτικούς, καθώς δύο πολίτες μέλη της Επιτροπής απουσίαζαν χωρίς να έχουν αντικατασταθεί. Το Δικαστήριο έκρινε επίσης ότι η τελική απόφαση του Υπουργού Άμυνας στη βάση προσχεδίου υπουργικής απόφασης μετά την πρόταση της Επιτροπής, δεν είχε τις απαιτούμενες εγγυήσεις αμεροληψίας και ανεξαρτησίας.

Αυτή είναι η πρώτη φορά που το ΕΔΔΑ κρίνει ότι υπάρχει παραβίαση του Άρθρου 9 στην περίπτωση Κράτους που αναγνωρίζει το δικαίωμα στην αντίρρηση συνείδησης στην στρατιωτική θητεία.

  • Το EBCO υπενθυμίζει ότι τα διεθνή πρότυπα απαιτούν οι ισχυρισμοί περί αντίρρησης συνείδησης στη στρατιωτική θητεία να γίνονται αποδεκτοί χωρίς εξέταση.
  • Το EBCO υπενθυμίζει τη φετινή δήλωση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Άμυνας κ. Βίτσα, ότι η συνολική ρύθμιση των ζητημάτων που αφορούν τους αντιρρησίες συνείδησης δεν θα πρέπει να αφορά το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και ότι το Υπουργείο Εσωτερικών και το Υπουργείο Δικαιοσύνης θα πρέπει να αναλάβουν την σχετική νομοθετική πρωτοβουλία.
  • Το EBCO επαναλαμβάνει τη διαθεσιμότητά του να βοηθήσει της ελληνικές αρχές να εναρμονίσουν τη νομοθεσία περί αντίρρησης συνείδησης με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ημερομηνία: 
Δευτέρα, October 17, 2016